Standardowe wymiary okien jednoskrzydłowych są umowne. Najczęściej spotyka się rozmiary od 565 × 535 mm do około 1465 × 1435 mm, podawane zawsze jako szerokość × wysokość. Nie oznacza to jednak, że każdy otwór pasujący do tabeli przyjmie gotowe okno bez dodatkowego pomiaru.
Co oznacza „standardowy wymiar” okna?
Standardowy wymiar to rozmiar często produkowany i dostępny w ofercie wielu firm. Taka powtarzalność obniża koszt produkcji, ułatwia wycenę i zwykle skraca czas oczekiwania. Nie jest to jednak sztywny wymóg prawny.
W przeszłości punktem odniesienia była norma branżowa BN-85/7153-02, która opisywała między innymi typowe wymiary stolarki. Dziś producenci stosują własne siatki wymiarowe. PN-EN 14351-1 określa wymagania techniczne dla okien, ale nie narzuca jednego zestawu szerokości i wysokości. Dlatego określenie „standardowe” należy traktować jako rynkowe, a nie ustawowe.
Najpopularniejsze wymiary okien jednoskrzydłowych
Wymiary podaje się w milimetrach, w kolejności szerokość × wysokość. Oznaczenie RU oznacza okno rozwierno-uchylne, czyli takie, które można otworzyć przez rozwarcie i uchylenie. Symbol U odnosi się do okna uchylnego.
| Typ otwierania | Szerokość (mm) | Wysokość (mm) |
|---|---|---|
| U – uchylne | 565 | 535 |
| U – uchylne | 865 | 535 |
| U – uchylne | 1165 | 535 |
| U – uchylne | 1165 | 835 |
| U – uchylne | 1465 | 835 |
| RU – rozwierno-uchylne | 565 | 1135 |
| RU – rozwierno-uchylne | 865 | 1135 |
| RU – rozwierno-uchylne | 565 | 1635 |
| RU – rozwierno-uchylne | 1165 | 1435 |
Podane wartości są przykładami popularnych rozmiarów, a nie pełnym katalogiem. Ten sam nominalny wymiar może różnić się u producentów o kilka milimetrów. Niektóre firmy zaokrąglają rozmiary do pełnych centymetrów albo stosują własne oznaczenia katalogowe.
Jak zmierzyć otwór pod okno?
Najważniejsza różnica dotyczy światła otworu w murze i wymiaru okna z ramą. Otwór mierzy się między ościeżami, a zamawiane okno musi być od niego mniejsze, aby pozostało miejsce na prawidłowe ustawienie oraz montaż.
Pomiar wstępny wykonuje się w następującej kolejności:
- Zmierz szerokość otworu w kilku miejscach, na przykład u góry, pośrodku i na dole.
- Zmierz wysokość po lewej stronie, pośrodku i po prawej stronie otworu.
- Przyjmij najmniejszy uzyskany wymiar, ponieważ otwór może być nierówny.
- Od szerokości i wysokości odejmij luz montażowy, zwykle około 2–3 cm łącznie, zgodnie z wymaganiami konkretnego systemu.
- Porównaj wynik z wymiarem ramy podanym przez producenta, a nie tylko z nazwą modelu.
Uwaga: luz montażowy jest potrzebny między murem a ramą, między innymi na prawidłowe ustawienie okna i materiał uszczelniający, taki jak pianka montażowa. Zbyt duże okno może nie zmieścić się w otworze, a zbyt małe może utrudnić stabilny i szczelny montaż. Pomiar wykonany tylko w jednym miejscu często prowadzi do błędnego zamówienia.
Okno typowe czy wykonywane na wymiar?
Okno typowe zwykle sprawdza się wtedy, gdy otwór ma regularne wymiary i odpowiada popularnemu układowi katalogowemu. Jego zalety wynikają głównie z powtarzalności produkcji:
- Niższa cena może wynikać z seryjnej produkcji i mniejszej liczby zmian technologicznych.
- Krótszy czas realizacji jest możliwy, gdy dany rozmiar znajduje się w bieżącej ofercie lub magazynie.
- Łatwiejsza dostępność ułatwia porównanie kilku wariantów i uzyskanie wyceny.
- Prostsza wymiana bywa możliwa w budynkach o powtarzalnych otworach, na przykład w starszych blokach.
Okno na wymiar jest rozsądniejszym rozwiązaniem przy krzywych lub nietypowych otworach, renowacji starego budynku, niestandardowym kształcie albo projekcie z indywidualnym układem przeszkleń. Dotyczy to także sytuacji, w której otwór tylko zbliża się do wymiaru katalogowego, ale nie pozwala zachować właściwego luzu montażowego.
Nie zamawiaj stolarki wyłącznie na podstawie tabeli lub pomiaru starego okna. W przypadku wątpliwości, nierównego ościeża i remontu w starym budownictwie pomiar powinien wykonać montażysta albo przedstawiciel producenta.
Najpopularniejsze wymiary ułatwiają wybór i często ograniczają koszt, ale o zamówieniu decyduje rzeczywisty wymiar otworu oraz wymagany luz montażowy. Tabela jest dobrym punktem wyjścia, nie zastępuje pomiaru na budowie.